Jak zakończyć wystąpienie publiczne

art3„Najtrudniejsze w przemowie jest zakończenie. Niektórzy ciągle obiecują, że zmierzają do końca, ale nie dotrzymują słowa. To czarujące, ale tylko do trzeciego powtórzenia. Najprostsza forma zakończenia polega na tym, aby po prostu skończyć”. Tak o zagadnieniu wypowiedział się Manfred Rommel, niemiecki polityk, publicysta, obserwator życia publicznego i doświadczony mówca.

Elżbieta Żurek

Równie istotną rolę, jak początek, pełni zakończenie prezentacji na forum. Słowa, które wypowiadamy pod koniec każdego przemówienia i wystąpienia publicznego, są nie tylko podsumowaniem wszelkich starań i zabiegów mówcy, ale także stanowią pewnego rodzaju klamrę. Pozostają one w świadomości słuchaczy na długo. Czy istnieją dobre frazy i zdania, którymi warto zakończyć wystąpienie na forum? Jakich słów należy unikać, kończąc przemówienie bądź prezentację publiczną?

art3Podsumowanie i zakończenie
Doświadczeni mówcy polecają przygotowanie nawet dwóch lub trzech wariantów zakończenia: w zależności od rozwoju sytuacji można w ostatniej chwili wybrać taki, który najbardziej pasuje do okoliczności. Wypowiadając ostatnie słowa wystąpienia powinniśmy mieć na uwadze cel, jaki nam przyświecał. Zastanówmy się, co dla słuchaczy było w naszym przekazie najistotniejsze i co powinno zostać w ich pamięci – przytoczmy to na zakończenie. W ostatnich słowach wystąpienia można (podobnie jak na początku) posłużyć się barwną metaforą lub złotą myślą autorstwa znanej osoby. Warto również podziękować słuchaczom za przybycie, uwagę, a także za aktywność oraz za zadawane przez nich pytania. Jeżeli udało nam się nawiązać z odbiorcami dobry kontakt, wykorzystajmy ten fakt i odwołajmy się do niego w ostatnich słowach. Pamiętajmy, że takie wypowiedzi są wyrazem uprzejmości, budują sympatię do mówcy i pozostawiają miłe wrażenia.

Ostatnie słowa mówcy
Jeżeli słowa, którymi mówca zakończy swoje przemówienie lub inne wystąpienie publiczne będą niefortunne, nieudane lub niezgrabne, pozostawią złe wrażenie, a nawet zburzą dobry obraz całości. Do tej kategorii należą między innymi takie zdania, jak: „Wreszcie dobrnęliśmy do końca”, „Mam nadzieję, że nie było tak źle”, „Z państwa pomocą jakoś dotrwałem(-łam) do końca”. Unikajmy również wypowiedzi, za którymi kryje się niepotrzebna (i budująca zły wizerunek mówcy) kokieteria, na przykład: „Starałem(-łam) się państwa tak bardzo nie zanudzić”, „Dziękuję za uwagę, ale chyba mogło być trochę lepiej”, „Robiłem(-łam), co mogłem(-łam), aby jakoś państwa rozruszać”. Zakończmy wystąpienie na forum zdecydowanym akcentem, potwierdzającym nasz profesjonalizm, mówiąc na przykład: „Przemawianie dla państwa to przyjemność”, „Cieszę się, że mogłem(-łam) państwa poznać”, „Serdecznie dziękuję za gorące przyjęcie”. Jeżeli będziemy mieć okazję przemawiać do osób, które współuczestniczyły w wydarzeniu, doceńmy ich starania i stwierdźmy na końcu: „Dziękuję za państwa aktywność w dyskusji”, „Doceniam państwa zapał i energię”, „Spotkania z takimi osobami, jak państwo, to dla mówcy przyjemność”.


Zapamiętaj:
Zdania, którymi nie należy kończyć wystąpienia
„Mam nadzieję, że nie było tak źle.”
„Wreszcie dobrnęliśmy do końca.”
„Z państwa pomocą jakoś dotrwałem(-łam) do końca.”
„Myślę, że w przyszłości będę się staranniej przygotowywać.”
„Dziękuję za uwagę, ale chyba mogło być trochę lepiej.”
„Starałem(-łam) się państwa tak bardzo nie zanudzić.”
„Robiłem(-łam), co mogłem(-łam), aby jakoś państwa rozruszać.”
„Cieszę się, że z taką cierpliwością wysłuchaliście państwo mojego wystąpienia.”

Zapamiętaj:
Zdania, którymi warto rozpocząć wystąpienie

„Serdecznie dziękuję za gorące przyjęcie.”
„Bardzo dziękuję za sympatyczne spotkanie.”
„Było mi niezmiernie miło.”
„Cieszę się, że mogłem(-łam) państwa poznać.”
„Dziękuję za państwa aktywność w dyskusji.”
„Przemawianie dla państwa to przyjemność.”
„Doceniam państwa zapał i energię.”
„Spotkania z takimi osobami, jak państwo, to dla mówcy przyjemność.”